سناتور مك كين: توافقنامه هسته اي با ايران، توافق بسيار بدي است
« جان مككين را اغلب سياستمداري مستقل ميدانند. اين كهنه سرباز جنگ ويتنام بيپرده و صريح سخن ميگويد و يكي از چهرههاي هميشه حاضر در سياست ايالات متحده آمريكاست. مككين در انتخابات رياستجمهوري سال ۲۰۰۸ مغلوب باراك اوباما شد، با اين حال امروز هم قدرتي سياسي به حساب ميآيد. سياستمدار ۷۸ ساله در انتخابات سال ۲۰۰۰ هم در رقابتهاي درون حزبي از جرج دبليو بوش شكست خورد.
جان مككين كيست؟ جان مككين بهدنبال راه پدر و پدربزرگ خود وارد ارتش آمريكا شد در جريان جنگ ويتنام، مككين در سال ۱۹۶۷ به اسارت گرفته شد و تا ۱۹۷۳ در ويتنام در زندان بهسر برد پس از آزادي از زندان و بازگشت به آمريكا مككين مدتي در نيروي دريايي خدمت كرد. پس از آن قدم به دنياي سياست گذاشت و سناتور آريزونا شد در سال ۲۰۰۸ بهعنوان نامزد جمهوريخواهان در انتخابت رياستجمهوري ايالات متحده آمريكا شركت كرد و مغلوب باراك اوباما شد بهدنبال پيروزي جمهوريخواهان در انتخابات مياندورهاي كنگره آمريكا (نوامبر ۲۰۱۴) انتظار ميرود وي به سمت رياست رياست كميته خدمات نظامي سناي آمريكا منصوب شود و به ين ترتيب نقشي كليدي در سياست خارجي ايالات متحده خواهد داشت.
يورونيوز: در اروپا عده بسياري شما را بهخاطر حضورتان در انتخابات رياستجمهوري ۲۰۰۸ به ياد دارند. پس از گذشت ۶ سال، اين تجربه كمكي براي شما بود يا مانعي؟
جان مك كين :«به نظرم شركت در انتخابات رياستجمهوري ايالات متحده مفيد بود. اما پس از شب انتخابات، به هيچوجه فكر نميكردم كه جهان، امروز به اين شكل باشد. وضعيت امنيتي بهشدت خراب شده واز ميزان نفوذ آمريكا در جهان به ميزان زيادي كاسته شده است».
يورونيوز: در اين صورت حزب جمهوريخواه خيلي نامزدهاي قوي ندارد. اما اگر از شما بخواهند سه نامزد قوي در حزب جمهوريخواه را نام ببريد، از چه كساني حمايت ميكنيد؟
جان مك كين :«من تصميم ندارم از قدرت خود براي حمايت از كسي استفاده كنم، تا زماني كه كمپين انتخاباتي آنها را نبينم. اما جب بوش، فرماندار سابق فلوريدا يكي از نامزدهاي احتمالي است. دوست عزيز من ليدسي گراهام هم يكي از زيركترين افراد در حوزه مسأله امنيت ملي آمريكاست. ماركو روبيو، سناتور فلوريدا هم پيشرفت بسيار چشمگيري دارد».
يورونيوز: به نظر تان موضوعات مطرح در انتخابات بعدي چه خواهد بود؟
جان مك كين :«اگر شش ماه پيش بود، ميگفتم اقتصاد، مسأله انرژي و مسأله بهداشت و درمان كه البته هنوز هم مطرح است. اما الآن، [وضعيت] امنيت ملي و سياست خارجي خيلي مهمتر شده است. داعش، مسلمانان افراطي، جنبشهاي اسلامي افراطي تا مدتها گريبان ما را خواهد گرفت. لذا به نظر م، امنيت ملي و سياست خارجي يكي از دو يا سه مسأله مهم در انتخابات بعدي باشد».
يورونيوز: بنا بر نتايج انتخابات مياندورهاي كنگره، شما به احتمال خيلي خيلي زياد رئيس بعدي كميته خدمات نظامي آمريكا خواهيد بود و نقشي كليدي در سياست خارجي خواهيد داشت. اولويتهاي شما در سياست خارجي و دفاع آمريكا چيست؟
جان مك كين :«در وهله اول فكر ميكنم بايد جلوي اين كاهشهاي خود به خودي در هزينههاي دفاعي و هزينههاي ديگر دولتي را بگيريم. ما نيروي نظامي خود را ضعيف كردهايم. اين نكته را من از همه فرماندهان نظامي ميشنوم و تنها عقيده شخصيام نيست. موضوع دوم اين است كه هر كاري لازم است انجام شود تا رهبري جهاني آمريكا را دوباره احيا كنيم. منظورم اين است كه پيشروي بقيه جهان باشيم. به عبارت ديگر، بايد چنان سياست خارجي مستحكمي داشته باشيم كه اولاً به پوتين بفهمانيم كه نميتواند از هر مرز اروپايي كه مايل بود، عبور كند؛ دوماً داعش را شكست دهيم. در اين باره استراتژيي وجود ندارد. در نتيجه بايد استراتژياي براي تضعيف و در نهايت براي شكست دادن داعش ايجاد كنيم».
يورونيوز: شما از جنگ با عراق حمايت كرديد.
جان مك كين :«گفتم كه اگر همه نيروهايمان را از عراق بيرون بياوريم، به شكستي خواهد انجاميد كه امروز شاهدش هستيم. گفتم اگر جلوي پوتين محكم نايستيم و به مردم اوكراين كمك نكنيم، پوتين به نقاط جنوبيتر اواكرين دست درازي خواهد كرد و كنترلش را بر شرق اواكراين هم تحكيم خواهد كرد. تكتك چيزهايي كه گفتم، درست از كار درآمده است و ديگران اشتباه كردهاند».
يورونيوز: جنگ عراق مربوط به سال ۲۰۰۳ است.
جان مك كين :«رأيگيري درباره جنگ عراق در سال دوهزارو دو بود. وقتي رأيگيريميشد، وزير خارجه ايالات متحده به شوراي امنيت سازمان ملل رفت. در كنگره آمريكا گفت كه صدام حسين سلاحهاي كشتار جمعي دارد. به اطلاعاتي كه به من داده شد، اعتماد كردم. نكته مهمتر اين است كه وقتي رئيسجمهور بوش بر سر كار بود و مجبور شد وزير دفاعش را بركنار كند، من گفتم كه استراتژي ما در عراق به شكست ميانجآمد و بايد وضعيت را به سرعت بهبود دهيم. سياست بهبود سريع اوضاع اجرا شد و وضعيت به ثبات رسيد. بنابه گفته پانه تا و گيتس، وزراي دفاع پيشين و همين طور رايان كراكر ما بايد بخشي از نيروهاي خود را در عراق نگه ميداشتيم. اما اوباما ميخواست كه نيروهاي ما از عراق خارج شوند. اين نظر او بود».
يورونيوز: اما مردم عراق و دولت عراق موافق نبودند.
جان مك كين :«مردم عراق ميخواستند كه ما بمانيم. ما در دفتر مالكي روبهروي او نشستم. او گفت " بله ما ميخواهيم كه بخشي از نيروهاي شما اينجا بمانند". اما چند نفر؟ ما حتي حاضر نشديم به او بگوييم چند نفر بايد در عراق بمانند. ميخواستند از عراق بيرون بيايند. البته شما ميتوانيد حرف هر كسي را كه ميخواهيد بپذيريد. اما مورد اعتمادترين افرادي كه من در آمريكاميشناسم، رايان كراكر، لئون پانه تا، و باب گيتس (رابرت گيتس)، هر سه گفتند كه ميتوانستيم بخشي از نيروها را در عراق نگهداريم و همه چيز به ما بستگي داشت. اما ما اين كار را نكرديم. من تمام اتفاقاتي را كه رخ داد را پيشبيني كردم. الآن هم پيشبيني ميكنم كه اگر بخشي از نيروها را در افغانستان نگه نداريم دوباره همين وضعيت [عراق] رخ خواهد داد. الآن در عراق، داعش منطقهيي را تحت كنترل خود در آورده است كه تاكنون هيچ گروه تروريستياي منطقهيي به اين وسعت را تحت كنترل نداشته است».
يورونيوز: استراتژي شما اين است كه پيادهنظام را به منطقه بفرستيد و آمريكا دخالت نظامي را رهبري كند.
جان مك كين :«نه. تسليح پيشمرگهها، منطقهي پروازممنوع در سوريه. سياستي محكم براي تسليح و تجهيز ارتش آزاد سوريه. مستقر كردن كنترلهاي هوايي، نيروهاي ويژه و ديگر نيروها نزديكتر به مناطق درگيري و افزايش شديد حملات هوايي. تعداد عمليات هوايي ما خيلي كم بوده است».
يورونيوز: مسأله نظامي، يك جنبه جنگ است. اما جنگ يك جنبه ايدئولوژيك هم دارد. شما در اينجا با داعش در نبرد ايدئولوژيك هم هستيد. اگر فقط جنگ بعد نظامي داشته باشد، حمايت از داعش بيشتر خواهد شد. چگونه ميخواهيد بر ايدئولوژي داعش غلبه كنيد؟
جان مك كين :«همانطور كه قبلاً هم اين كار را كرديم. وقتي عمليات موفق شد و وضعيت عراق را به ثبات رسانديم. آن موقع داعش وجود نداشت. اينها پس ماندههاي القاعده هستند و ما اين موضوع را همان موقع پيشبيني كرديم. به همه گفتيم كه داعش در حال قدرت گرفتن است. واضح بود. شايد رئيسجمهور ما غافلگير شد و خيليهاي ديگر هم. اما ما پيشبيني كرديم. ميديديم كه داعش دارد قدرت ميگيرد و اين وضعيت را پيشبيني كرديم. بنابراين بايد اينها را شكست نظامي داد و در عين حال در زمينههاي اقتصادي، سياسي، و ايدئولوژيك كار كرد و اين بخشي از عملكرد هميشگي ما بايد باشد. اما اول بايد آنها را شكست نظامي داد».
يورونيوز: به مسأله اوكراين برگرديم. شما گفتيد كه بايد به ارتش اوكراين تجهيزات و سلاح داد. اين به نظر تان خطرناك نيست؟ نميدانيم واكنش ولايمير پوتين چه خواهد بود، اما ممكن است به اعلان جنگ تمامعيار منجر شود.
جان مك كين :«پوتين همين حالا چه ميكند؟ روسيه، كريمه را تصرف كرده، و موقعيتش را در شرق اوكراين مستحكم كرده است. تنها طي يك يا دو هفته گذشته تانكها و تجهيزات نظامي بيشتري در اوكراين مستقر شدهاند. بيش از چهار هزار سرباز اوكرايني جان خود را از دست دادهاند. آنوقت شما نگران اين هستيد كه ولاديمير پوتين تحريك شود؟ واقعا؟ ببينيد چه ميكند! او دارد برندهميشود. از زمان جنگ جهاني دوم، اولين بار است كه كشوري در اروپا تجزيهميشود و ما نيم خواهيم به آنها براي دفاع از خود اسلحه بدهيم. به صداي ۳۰۰ هزار اوكرايني گوش كنيد كه در هواي يخبندان در «ميدان» كي يف جمع شده بودند. آنها نميخواهند كشورشان بخشي از روسيه شود؛ نميخواهند همانطور كه امروز رخ داده است، كشورشان تجزيه شود. آنها سزاوار كمكهاي نظامي ما هستند. به نظرم با توجه به اين نبايد نگران تحريك پوتين باشيم».
يورونيوز: شما نگران يك جنگ تمامعيار با روسيه نيستيد؟
جان مك كين :«هيچ جنگي با روسيه در نخواهد گرفت. ميدانم، سناريويي سراغ ندارم كه منجر به چنين جنگي شود. اما خوبميشد اگر مردمي كه ميهنشان تحت تجاوز قرار گرفته است، اسلحه داشتند و ميتوانستند از خودشان دفاع كنند. در ايالات متحده آمريكا سنت است كه از مردمي كه با اشغال بيگانگان مبارزه ميكنند، حمايت كنيم. شايد در اروپا اينطور نباشد، اما در آمريكا قطعاً اينگونه است».
يورونيوز: بابي لاروش نكابيو، يكي ديگر از كاربران سايت يورونيوز پرسيده است: " گذشته از سياست، نظر شخصيتان در مورد ولاديمير پوتين چيست؟ "
جان مك كين :«به نظرم شخصيتش همين هست كه هست: آپاراتچيك سابق كا گ ب كه ميخواهد امپراطوري روسيه را سر جايش برگرداند و از زبان «روسيه نوين» (نوو روسيا) استفاده ميكند. هيچ شكي در اين باره نيست. از سوي ديگر او مرا تحريم كرده و به اين مسأله افتخار ميكنم. چرا فكر ميكنيد شخصيت او بايد از اين پيچيدهتر باشد؟»
يورونيوز: نظرتان در مورد تحريمهاي روسيه چيست؟
جان مك كين :«به نظرم تحريم خوب است. اگر خودم را جاي پوتين بگذارم و به تحريمها نگاه كنم، ميبينم كه اكنون شرق اوكراين را گرفتهام، كريمه را گرفتهام، برخي از كشورهاي ديگر اروپاي شرقي را ترساندهام و آنها را وادار كردم به نوعي راه ما را دنبال كنند مثل مورد مجارستان. آن وقت فكر ميكنم كه كار درستي كردهام. الآن بزرگترين مشكل پوتين، قيمت نفت است كه هيچ ارتباطي به تحريمها ندارد. تحريمها حداقل بود. اروپا تا وقتي كه به گاز روسيه وابسته است، اقدام موثري انجام نخواهد داد».
يورونيوز: بهطور خلاصه به موضوع ايران بپردازيم. يكي از بينندگان ايراني ما به نام امير عباس پرسيده است: " آيا دولتمردان آمريكا واقعاً متوجه فشاري كه به مردم ايران وارد ميآورند، هستند؟ ممنون خواهم شد حداقل شما جوابي واقعي و صادقانه بدهيد".
جان مك كين :«من معمولاً تلاش ميكنم جوابهايي كه ميدهم با حقيقت همراه باشند. ايرانيها در فريب دادن و مخفي كردن تواناييهاي هستهيي شان، سابقهيي طولاني دارند. آنها همچنان مشغول طراحي و ساخت كلاهك و موشكهايي هستند كه با آن سلاح هستهايشان را به هدفهاي مورد نظر بزنند. اگر دولت آمريكا همين مسيري را كه پيش گرفته است، دنبال كند در آستانه توافق خيلي بدي هستيم. در اين ميان، ايران ثبات يمن را برهم زده است. سيل سلاحهاي ايران به حزبالله جريان دارد تا به آنها روحيه دهند. [ايران] به حزبالله دستور داده است به سوريه برود و دست به كشتار سوريها بزند. ايران مسئول حملات به تأسيسات مختلف ايالات متحده است كه قديمي ترينش حمله به ناو " يو.اس.اس كول "است. ايران تلاش ميكند نفوذ بيشتري در منطقه، در جاهايي مثل بحرين و كشورهاي ديگر به دست بياورد. هدف ما نبايد اين باشد كه رسيدن ايران به تواناييهاي خاصي را به عقب بياندازيم، بلكه بايد جلوي دستيابي ايران به سلاحهاي هستهيي يا ساخت سلاحهاي هستهيي را بگيريم. همين الآن از خطوط اصلي توافقي كه حرفش هست، معلوم است كه اين توافق، توافق بسيار بدي است».