كانال يك تلويزيون آلمان: كامنتگذاري رباتها از يك پست همزمان در حمايت از رژيم ايران و رضا پهلوي
سایت اخبار تلویزیون کانال ۱ آلمان tagesschau.de
۹ ژوئیه ۲۰۲۶
از کارلا رولاند و پاسکال زیگلکو، tagesschau.de
کانال يك تلويزيون آلمان (ARD) در يك گزارش تحليلي گسترده، با همكاري تحقيقاتي بينالمللي زير عنوان ”چگونه رباتها ستونهای نظرات (کامنتها) را دستکاری میکنند” پرده از ”كارزارهاي هماهنگ شده رباتها” براي تاثيرگذاري روي افكار عمومي و ديدگاههاي كاربران توسط سايبري رژيم ايران برميدارد و روشن مي كند كه اينكار بطور همزمان براي تقويت رژيم ايران و تبليغ بنفع رضا پهلوي صورت مي گيرد.
گزارش تلويزيون آلمان با اين جملات شروع مي شود:
«امیدوارم هر معترضی در ایران بهشدت مجازات شود. ایران اسلامی باقی میماند و شما هیچ کاری در برابر آن نخواهید توانست انجام دهید» و... وقتی به دیدگاههای کاربران زیر یکی از پستهای کانال تاگسشاو در اینستاگرام در روز ۲۴ ژانویه نگاه میکنید، این دو جمله به چشم میآیند. چند صد کامنت با دقیقاً همین کلمات، که توسط کاربران زیادی منتشر شدهاند.
گزارش مي افزايد: این کامنتها زیر پستی منتشر شده بودند که به مصاحبه برنامه tagesthemen با رضا پهلوی، پسر آخرین شاه ایران که در سال ۱۹۷۹ سرنگون شد، مربوط میشد. زمینه آن، اعتراضات علیه حکومت در ایران در اوایل ژانویه بود که از سوی رژیم بهطور وحشیانه سرکوب شد؛ طبق گزارش سازمانهای مختلف حقوقبشری، با هزاران کشته. با توجه به این موضوع، تعداد زیاد کامنتهایی که از عملکرد رژیم ایران حمایت میکنند، دستکم سؤالبرانگیز است.
در ادامه گزارش آمده است: این کامنتها نهتنها متن یکسانی داشتند، بلکه ۳۶۱ مورد از آنها تنها در بازه زمانی ۱۴ دقیقه منتشر شده بودند؛ بیش از ۱۹۰ مورد حتی ظرف یک دقیقه. آیا این کامنتها اصلاً واقعی و اصیل هستند؟
ارزیابی بیش از ۱۷.۵ میلیون کامنت
همکاری تحقیقاتی بینالمللی «Eurovision News Spotlight»، که ARD-faktenfinder نیز بخشی از آن است، این پرسش را دنبال کرده است. تحقیق مشترک چندین شبکه عمومی اروپایی، دستکاری سازمانیافته بخش نظرات اخبار در اینستاگرام و فیسبوک را افشا کرده است؛ از جمله نفرتپراکنی هدایتشده توسط رباتها، کارزارهای سیاسی و اسپم تجاری.
در میان بیش از ۱۷.۵ میلیون کامنتی که در فاصله دوازده ماه، از آوریل ۲۰۲۵ تا مارس ۲۰۲۶، در حسابهای BR24، France 24، LRT، ORF، RTVE، Swissinfo، RFI، tagesschau و ZDFheute گذاشته شده بود، یک موضوع بیش از هر موضوع دیگری باعث فعالیتهای هماهنگ و غیرواقعی شد: ایران. این موضوع در ارزیابی ۴.۲ میلیون کامنت در حساب اینستاگرام تاگسشاو نیز دیده میشود.
یک شبکه هماهنگشده
این بررسی نشان میدهد که احتمالاً یک شبکه رباتی زیر پستهای تاگسشاو در اینستاگرام کامنتهایی منتشر کرده که در جهت تقویت رژیم ایران بودهاند. در این میان، یک خوشه با ارتباطات داخلی تقریباً کامل دیده میشود؛ خوشهای که در آن عملاً هر حساب با هر حساب دیگر مرتبط بوده است.
گزارش تلويزيون آلمان با عنوان زير چنين ادامه پيدا مي كند:
کامنتهای مشکوک در حمایت از پهلوی
در کامنتهایی که از پسر شاه، پهلوی، حمایت میکنند نیز الگوهای مشخصی قابل تشخیص است. در مجموعه دادههای بینالمللی، کامنتگذاران طرفدار پهلوی حتی بزرگترین جامعه هماهنگشده منفرد را تشکیل میدهند.
حسابهای موجود در این شبکه هشتگهای مشترکی مانند #KingRezaPahlavi، #FreeIran، #IranRevolution2026 یا #DigitalBlackoutIran منتشر کردند و در بسیاری موارد از قالبهای متنی تقریباً یکسانی استفاده کردند که احتمالاً از طریق پیامرسانها پخش شده بود.
در کانال اینستاگرام تاگسشاو، در ماه ژانویه دو پست دیده میشود که در زیر آنها عبارت «King Reza Pahlavi» بهطور غیرعادی زیاد کامنت شده بود. در اینجا نیز کامنتها هر بار ظرف چند دقیقه منتشر شدهاند. بیشتر این کامنتها به همان پستی مربوط میشدند که کامنتهای احتمالی رباتها در حمایت از رژیم نیز زیر آن منتشر شده بودند.
گزارش تلويزيون آلمان اضافه مي كند: با این حال، در مجموع این کامنتها میان تعداد کمتری از حسابها توزیع شدهاند، زیرا چندین حساب وجود داشتند که همان عبارت را ده بار یا بیشتر کامنت کرده بودند. در مورد کاربرانی که در حمایت از رژیم کامنت میگذاشتند، معمولاً هر کاربر یک تا دو کامنت منتشر کرده بود. بسیاری از حسابها نه دنبالکننده داشتند، نه پست شخصی و نه تصویر پروفایل. اما الگوی فنی در اینجا متفاوت است.
کامنتهای مشابه علیه رژیم
جملات دیگری که بهطور غیرعادی زیاد زیر چندین پست کانال تاگسشاو در بخش نظرات ظاهر شدهاند، برای نمونه اینها هستند: «جمهوری اسلامی بار دیگر اینترنت و ارتباطات تلفنی را قطع کرده و مردم ایران را از بقیه جهان جدا کرده است. ایرانیان در خارج از کشور عمیقاً نگران امنیت هموطنان ما هستند. سکوت یک ملت امنیت نیست ـ گروگانگیری است. صدای ایران باشید.» این متن صدها بار، از جمله در تاگسشاو، ORF، فرانس ۲۴، RFI، RTVE و ZDF ظاهر شد.
اين گزارش زير عنوان ”موارد مشکوک در پروفایلها” ادامه مي دهد:
وقتی به پروفایلهای کسانی که کامنت گذاشتهاند نگاه میکنیم، چند وجه مشترک دیده میشود: بسیاری از آنها تازه در سال ۲۰۲۵ ایجاد شدهاند، نام کاربری آنها در اینستاگرام شامل ترکیبهای طولانی از اعداد است و برخی از آنها دنبالکنندهها و پستهای بسیار کمی دارند. نکته بهویژه قابل توجه این است که بسیاری از این حسابها در هند ثبت شدهاند. بنا بگفته محققين اين گزارش، «این دسترسی و بازدید از طریق مزرعههای کلیک یا شبکههای رباتی است.» به گفته آنها، چنین شبکههایی اغلب ارائهدهنده خدمات هستند و میتوان آنها را برای هر نوع محتوایی اجاره کرد.
روزانه تا ۱۵۰ هزار کامنت
این تحقیق نشان میدهد که بخشهای نظرات کانالهای خبری پرمخاطب در شبکههای اجتماعی بهطور هدفمند برای تأثیرگذاری بر گفتمانها استفاده میشوند. یولیانه لئوپولد، سردبیر بخش دیجیتال ARD-aktuell، میگوید: «دیگران نیز میخواهند از دامنه دسترسی ما و اعتبار برند ما بهرهمند شوند؛ ما از این موضوع آگاهیم.»
تحقيقگر اين پروژه لئوپولد تأکید میکند: «ما اجازه نمیدهیم دستکاری شویم و با گزارشگری قابل اعتماد خود به شکلگیری افکار عمومی کمک میکنیم؛ امری که به نوبه خود خطر دستکاری دیگران از طریق چنین تلاشهایی را کاهش میدهد.» تیم جامعه کاربران روزانه تا ۱۵۰ هزار کامنت را مدیریت میکند. تیمو اشپیس، مسئول شبکههای اجتماعی، میگوید: «اسپم به معنای تکرار مداوم یک متن واحد را حذف میکنیم؛ همینطور کامنتهایی را که هیچ ارتباطی با موضوع اصلی پست ندارند.»
https://www.tagesschau.de/investigativ/iran-social-media-bots-100.html