نگاهي به استماع كري در جلسه مهم سنا
كارشناسان آنها, هر كدامشان, در تكنولوژي اتمي, در راستي آزمايي و تاييد كردن, افراد هوشمندي هستند كه عمري را در اين كار گذراندهاند و امضاي خود را پاي اين توافقنامه گذاشتند.
دو تن از وزراي كابينه در اينجا مرا همراهمي ميكنند كه كمكهاي آنها در دست يافتن به اين توافق بسيار با ارزشمند بوده است و من از همه شما بهخاطر نقشي كه كنگره ايفا كرد تشكر ميكنم.
من امتياز آن را داشتم كه زماني رئيس اين كميته باشم كه در آن هنگام قانون تحريمات ايران را تصويب نموديم. ما همه آن بحثها را بياد ميآوريم و آن را به اتفاق آرا تصويب كرديم و نقش بسيار مهمي را در آوردن ايران به پاي ميز مذاكره ايفا كرديم تا وارد يك مذاكره بسيار جدي و سازنده با اين كشور شويم.
از روزي كه اين گفتگوها شروع شد, ما كاملاً روشن ساخته بوديم كه هيچ چيز كمتر از يك توافق خوب را نخواهيم پذيرفت. ما اين توافق را بهعنوان توافقي تعبير كرديم كه هر 4 راه رسيدن به يك بمب را مسدود ميكند. دو راه رسيدن از طريق اورانيوم, يك مسير پلوتونيوم و يك مسير مخفي.
بنابراين, ما استانداردهاي خود را بنا نهاديم و معتقديم كه به اين استانداردها دست يافتهايم. بعد از تقريبا 2سال گفتگوهاي فشرده و سخت, واقعيتها كاملاً روشن و واضح هستند كه طرحي كه هفته گذشته در وين اعلام شد, طرحي است كه بهطور واقعي اين مسيرهاي دستيابي به بمب را ميبندد و تضمينهايي را از طريق پيمان هميشگي ان.پي.تي و شركت ايران در آن ميدهد كه ما نسبت به كاري كه آنها ميكنند, مطلع باشيم.
رئيس كميته در اظهارات افتتاحيه خود به نكاتي اشاره كرد كه ما داريم به ايران آنچه كه ميخواهد را ميدهيم. (با خنده) دوستان, آنها تا همين جا هم آنچه كه ميخواهند را دارند. آنها اين چيزها را 10سال پيش يا قبلتر از آن, بهدست آوردند. آنها پيشتر چرخه سوخت را فتح كردهاند. وقتي ما مذاكراتمان را شروع كرديم, ايران مواد قابل انشقاق كافي براي 10 تا 12 بمب داشت. آنها 19000 سانتريفيوژ داشتند كه خيلي بيشتر از 163 سانتريفيوژي است كه آنها در سال 2003, زماني كه دولت قبلي بر سر اين موضوع مشخص با آنها درگير بود, داشتند. بنابراين, سؤال اين نيست كه ما داريم آنچه را كه آنها ميخواهند ميدهيم, منظورم اين است كه موضوع بر سر آن است كه چطور آنها را عقب نگاه داريم, چطور ميتوانيم برنامه تسليحاتي و نه كل برنامه آنها را, منحل كنيم. بگذاريد درك كنيم كه بر روي ميز چه چيزي قرار داشت.
ما كار را با اين شروع كرديم كه توانايي آنها را در ساختن يك سلاح اتمي از ميان برداريم و به آن هم رسيديم. هيچكس بهطور واقعي صحبت از منحل كردن كل برنامه اتمي آنها نكرده است زيرا وقتي در اين مورد صحبت ميشد, زماني بود كه آنها از 163 سانتريفيوژ به 19000 رسيدند. همه كساني كه امروز اينجا هستند ميدانند كه براي متوقف كردن آن, چه گزينه اي وجود دارد. نام آن اقدام نظامي است. زيرا آنها به طريق ديگري اين برنامه را متوقف نخواهند كرد. آنها قبلاً اين را اثبات كردهاند. آنها در طول همه اين ساليان اين را ثابت كردهاند.
بنابراين, تحت مفاد اين توافقنامه, ايران اكنون موافقت كرده تا 98 درصد از ذخاير خود را بهطور داوطلبانه خارج كند.
آنها 98 درصد از ذخاير اورانيوم غنيسازي شده خود را نابود خواهند كرد و دو سوم از سانتريفيوژهاي نصب شده خود را از دور استفاده خارج خواهند كرد و بخش اصلي رآكتور آب سنگين موجود را خارج و آن را با سيمان پر خواهند كرد. ايران موافقت كرده است كه از توليد يا بهدست آوردن پلوتونيوم با درجه تسليحاتي و اورانيوم بهشدت غني شده, حداقل براي 15سال, خودداري كند. اگر آنها شروع به اين كار كنند, همانطور كه ارنست مونيز به شما خواهد گفت, ما فوراً خواهيم فهميد.
ايران همچنين با پذيرفتن پروتكل الحاقي موافقت كرده است. پروتكل الحاقي محصول تجربه شكست در رابطه با كره شمالي است كه الزامات دسترسي مضاعف را فراهم ميكند تا ما دقيقاً بدانيم ايران دارد چه كار ميكند و آنها بايد قبل از اينكه تحريمات ملل متحد در پايان اين پروسه برداشته شوند, آن را تاييد كنند. آنها بايد آن را تاييد كنند, بايد در مجلس ايران تصويب كنند. آنها موافقت كردهاند كه از روز اول, با پروتكل الحاقي كنار بيايند. علاوه بر اين, تدابير شفاف سازي ديگري هم وجود دارد كه ما ميتوانيم در طول اين استماع به آن بپردازيم.
اما اگر ايران در تبعيت كردن, شكست بخورد, ما آن را درخواهيم يافت, ما آن را به سرعت درخواهيم يافت و قادر خواهيم بود كه مطابق آن, واكنش نشان دهيم. اين واكنش از طريق اعمال مجدد تحريمات تا همه گزينههايي كه امروز در اختيار داريم خواهد بود. هيچكدام از اين گزينهها در هيچ نقطه اي و زماني از روي ميز برداشته نميشوند. بنابراين, بسياري از تدابيري كه در اين توافقنامه هستند, نه فقط براي 15سال يا 20سال, يا 25سال -- البته تدابيري هستند كه براي هر كدام از اين مدتها زمانها در نظر گرفته شدهاند-- بلكه براي هميشه پا بر جا خواهند ماند, يعني تا وقتي كه ايران در ان.پي.تي بماند. ضمنا, كره شمالي از ان.پي.تي بيرون كشيده بود. ايران از ان.پي.تي بيرون نكشيده است. بياد داشته باشيد, دو سال پيش, وقتي كه مذاكرات ما شروع شد, ما با ايراني مواجه بوديم كه اورانيوم را در يك تاسيسات مخفي در عمق زمين, تا 20 درصد غنيسازي ميكرد و به سرعت اورانيوم غني شده را انبار ميكردند و نزديك به 20هزار سانتريفيوژ را نصب كردند. آنها يك رآكتور آب سنگين ساختند كه ميتوانست پلوتونيوم با درجه تسليحاتي را با نرخي معادل يك يا دو بمب در سال, توليد كند.
كارشناسان برآورد ميكنند كه زمان گريز اتمي در آن موقع براي توليد مواد قابل انشقاق كافي براي يك سلاح اتمي, 2 تا 3ماه بود.
اگر اين توافق رد شود, ما فوراً به اين واقعيت بازخواهيم گشت. به جز اينكه حمايت ديپلوماتيكي كه ما با همه اين كشورها بنا كرديم, يك شبه از بين خواهد رفت. بگذاريد تأكيد كنم, آلترناتيو توافقي كه ما بهدست آوردهايم, آن آگهيهايي كه من بر روي صفحه تلويزيونها ديدهام كه بهطور غيرصادقانه اي به آن اشاره ميكنند نيست, آلترناتيو آن, ”يك توافق بهتر ”نيست.
نوعي از توافق افسانه اي كه شامل تسليم كامل ايران باشد اين يك وهم و خيالي بيش نيست و جامعه اطلاعاتي ما اين را به شما خواهد گفت, هر يك از دواير جامعه اطلاعاتي ما اين را تأكيد خواهد كرد, گزينه اي كه ما با آن مواجهيم بين يك توافق است كه اطمينان ميدهد كه برنامه اتمي ايران محدود است, بهطور شديدي موشكافي ميشود وكاملاً صلحآميز است يا اينكه هيچ توافقي در كار نيست. اين يك انتخاب است, واقعيت اين است كه 189كشور از ان.پي.تي تبعيت ميكنند, 5 تاي آنان همچنان كه ميدانيم قدرتهاي اصلي اتمي ميباشند, 184 تاي آنها غيراتمي ميباشند, ولي از آن تبعيت ميكنند و ما با آنچه كه آژانس بينالمللي انرژي اتمي انجام ميدهد و با توجه به كسب اطمينان از كاري كه آن 188 كشور انجام ميدهند, زندگي ميكنيم, از جمله 12كشوري كه غنيسازي ميكنند, حال اگر كنگره آمريكا بهطور يك جانبه به سوي رد آنچه در وين توافق شده حركت كند, نتيجه اين خواهد بود كه آمريكا از تك به تك محدوديتهايي كه ما بهدست آوردهايم دست برميدارد. و آن يك چراغ سبز بزرگ براي ايران است كه سرعت غنيسازي اورانيوم خود را مضاعف نموده و باسرعت تمام كار رآكتور آب سنگين خود را به پيش ببرد و سانتريفيوژهاي جديدتر و موثرتري را نصب كند و همه اينها را بدون بازرسيهاي بيسابقه و اقدامات راستي آزمايي كه بهدست آوردهايم انجام دهد.
هرچيزي كه ما مانع آن شدهايم شروع به جايگزيني خواهد كرد. و تمامي عقب گردهاي داوطلبانه در برنامه آنها از بين ميرود.
فراتر از آن, اگر آمريكا بعد از انجام مذاكرات پر زحمت بر سر اين توافقنامه چند جانبه با 5 شريك ديگر اگر از آن شركا جدا شود ما ديگر تنها خواهيم بود, شركاي ما با ما خارج نميشوند در عوض آنها از نظام تحريمهاي شديد چند جانبهاي كه در اجراي آن كمك كرده بودند جدا ميشوند و ما بهترين فرصتي را كه براي حل اين مشكل بهصورت صلحآميز داشتيم را ضايع كرده ايم.
اشتباه نكنيد, رئيسجمهور اوباما اين را كاملاً روشن كرده است كه ما هرگز يك ايران مسلح به سلاح اتمي را نميپذيريم, او تنها رئيس جمهوريست كه سلاحي را توليد كرده كه توانايي تضمين اين كار را دارد و نه تنها آن را توليد كرده بلكه گسترش داده است.
ولي واقعيت اين است كه ايران هم اينك دارد ما اين را دوست نداريم, خواه دوست داشته باشيم يا نداشته باشيم, ايران تجربه توليد سوخت هستهاي را گسترش داده است, آنها توانمندي توليد مواد قابل انشقاق براي توليد بمب را گسترش دادهاند و ما نميتوانيم اين دانش را با بمباران از بين ببريم, و همينطور نميتوانيم اين دانش را با تحريم از بين ببريم, بهخاطر داشته باشيد تحريمها رشد يك نواخت برنامه اتمي ايران را متوقف نكرد تا نقطهاي كه بهاندازهاي از ماده قابل انشقاق دست يافتند كه مي توانستندد 10 بمب اتمي توليد كنند, بهرحال آنها اين انتخاب را كردند كه آنها را توليد نكنند. برخلاف كره شمالي كه سلاح اتمي را توليد كرد و يكي را منفجر كرد و از ان.پي.تي بيرون كشيد, ايران هيچكدام از اين كار را نكرده است.
واقعيت اين است طرح وين ابزار قويتر, جامع تر و پايدار تري را براي محدود كردن برنامه اتمي ايران, از هر آلترناتيو ديگري كه تاكنون مذاكره شده, فراهم ميكند.
و به آنهايي كه در فكر مخالفت با اين توافق هستند براي آنچه كه ممكن است بعد از 15 يا 16 يا 20سال بعد از اين بيفتد, بهخاطر داشته باشيد اگر ما بيرون بكشيم سال پانزدهم يا شانزدهم يا بيستم فردا شروع ميشود. بدون هيچيك از تضمينهاي درازمدت تأييد و راستي آزماييهايي كه ما به مورد اجرا گذاشتهايم.
در طي هفته گذشته من بهطور مفصل در مورد اينكه به واقع اين توافق چيست صحبت كردهام. ميخواهم آنچه را كه اين توافق هرگز قرار نبوده باشد را روشن كنم. اول اينكه بهعنوان مذاكرهكننده ارشد, ميتوانم به شما بگويم من هيچوقت كلمات ”هرزمان, هركجا را ”بر زبان نياوردهام و هيچوقت بخشي از مذاكراتي كه ما با ايران داشتيم نبوده است.
اين طرح براي پاسخگويي به موضوع اتمي طراحي شده بود. فقط موضوع اتمي, زيرا ما ميدانستيم اگر در ساير موضوعات درگير شويم هيچوقت نميتوانيم برنامه اتمي را متوقف كنيم. و يك بازي بود و براي هميشه بايد آنجا ميمانديم, سر جنبههاي مختلف يكي بعد از ديگري بايد بحث ميكرديم, ولي بالاترين اولويت رئيسجمهور اوباما اطمينان يافتن از اين بود كه ايران به سلاح اتمي دست نيابد.
لذا ما بر سر آن قاطع بوديم, هر چند كه دوست نداشتيم ولي شروع نكرديم در حاليكه ما طرحهاي گستردهيي داشتم كه ميتوانم به شما نشان دهم اگر بخواهيد كه چگونه ساير فعاليتهاي ايران را پس برانيم, عليه تروريزم, حمايت آن از خشونت فرقه اي در خاورميانه و ساير موضوعات, تمامي آنها غيرقابل قبول ميباشند, به همان ميزان كه براي ما غيرقابل است براي شما نيز ميباشد.
ولي براي شما اخباري دارم, پس راندن ايران با سلاح اتمي بسا متفاوت از ايران بدون سلاح اتمي خواهد بود. و ما تضمين ميكنيم كه آنها سلاح اتمي نخواهند داشت.
لذا ما از نزديك با كشورهاي خليج كار ميكنيم همين امروز اشتون كارتر ديروز در عربستان بود وزير خارجه آن گفت توافق اتمي ايران به نظر ميرسد داراي موارد مورد نياز براي مهار توانايي ايران براي دستيابي به سلاح اتمي است, امارات حمايت ميكند, وزير خارجه ايران قرار است در آخر اين هفته به امارات برود.
لذا من پيشنهاد ميكنم ما به فشار به ايران در رابطه با آمريكايي مفقود شده و آزادي فوري آمريكايياني كه ناعادلانه نگهداشته شدهاند, ادامه ميدهيم.
و چالشي در كل منطقه است كه ما عليه آن پافشاري خواهيم كرد اگر ايران در آن شركت داشته باشد ولي به شما ميگويم هيچكدام از آن چالشها بهتر نميشود اگر كه ايران به سلاح اتمي دست پيدا كند.
لذا پيآمدها تنها از طريق تحريمها قابل تضمين نيست, آرزويم اين بود كه كاش ميشد, ولي نميتواند و همچنين نميتوان با صِرف اقدام نظامي تضمين نمود, ارتش خودمان اينرا به ما ميگويد, تنها گزينه قابل اتكا يك راهحل جامع ديپلوماتيك به نوعي كه در وين حاصل شد ميباشد.
و اين توافق ما معتقديم و ما امروز و طي روزهاي آينده به شما نشان ميدهيم, كه كشور ما و متحدان ما را امنتر ميكند, اطمينان ميدهد كه برنامه اتمي ايران تحت موشكافي شديد براي هميشه باقي ميماند و ما خواهيم دانست كه آنها چه ميكنند. و تضمين ميكند كه جامعه جهاني متحد است و اطمينان ميدهد كه فعاليتهاي اتمي ايران كاملاً صلحآميز ميماند.
در حاليكه ما متحديم در زمينه ساير فعاليتهاي آن در منطقه كه معترضيم پافشاري ميكنيم.
ما معتقديم اين توافق خوبي براي جهان است, توافق خوبي براي آمريكاست, توافق خوبي براي متحدان ما و دوستان ما در منطقه است و فكر ميكنيم مستحق حمايت شماست.
سناتور كوركر: با تشكر, وزير مونيز بفرماييد...